Kadirov, Şeyh Mansur’u neden sevmiyor?

Şeyh Mansur Çeçenya tarihinde hayranlık uyandıran birkaç tarihi şahsiyettendir.

Şeyh Mansur veya Uşurma (1760 – 1794) Kuzey Kafkasya ulusal kurtuluş hareketinin liderlerindendi. Çeçen Aldı köyü Elistanjı teypinden olan Mansur, 18. yüzyılın ikinci yarısında ismi Çeçenya ve Kafkasya tarihine yazılan önemli bir şahsiyettir. Mansur’un kahramanlığı bugünlerde hala örnek olmaya devam ediyor.

İmam Şamil, izlenmesi gereken lider olarak Şeyh Mansur’u örnek almıştır. Akademisyen M. Pokrovsky, onu Kafkasya’nın ilk devrimcisi diye nitelendirmişti. Rusya ordusunun güneydeki ilerleyişine karşı on yıl süren aktif mücadelesi onu romanların, tezlerin, makalelerin, şarkıların ve şiirlerin kahramanı yaptı.

1791’de Ruslar Anapa Kalesini ele geçirdikten sonra yaralı yakalanan şeyh, Rus Kraliçesi 2. Katerina’yla görüştürülmek üzere Petersburg’a getirildi. 5 Ekim 1791’de Rus İmparatorluğu’nun en korkunç hapishanesi Şlisselburg kalesine hapsedildi. Şansölyenin emriyle hapsedilen şeyh, gün ışığı görmeyen kalenin en kötü zindanında kalıyordu.
24 Şubat 1794’te kale komutanı yazışmasında, Mansur’un hastalandığını ve bir buçuk ay sonra kalenin zindanında hayatını kaybettiğini belirtiyor.

Eski Rus arşivlerinde şeyhin Şubat 1794’te hastalandığı ve 13 Nisan saat ikide tüberküloz nedeniyle vefat ettiğini yazıyor. Petersburg’dan gelen yazıda şeyhin gizlice toprağa gömülmesi emri verildi.

 O zamanlar, Şeyh Mansur’un öldüğünü Çeçenya’dakiler tahmin ediyorlardı. Fakat bunun ne zaman ve nasıl olduğunu bilmiyorlardı. Torunları hala şeyhin mezarının nerede olduğunu bilmediklerini aktarıyor.

 Gazetecilere göre, Mevcut Çeçen hükümeti Şeyh’in isminden ve meşhurluğundan korkuyor.
 Mevcut Çeçenya devlet başkanı Ramzan Kadirov iktidara gelmesiyle birlikte, Şeyh Mansur’un isminin ve namının unutulma dönemininin başladığını her fırsatta dile getiriyor.

İlk önce 2000 yılında Çeçenya’da Güney diye havalimanı olmamasına rağmen havalimanının adını Kuzey havalimanı olarak değiştirdi. 2007 yılında havalimanının adını Grozny olarak tekrar değiştirdi. Mansur’un şerefine asılan resimler Grozni sokaklarından kaldırıldı. Ancak Dağıstanın başkenti Hasavyurt sokaklarında onun kahramanlığına binaen asılan resimler hala asılı duruyor.

Mevcut yönetim Kahramanın adını açıkça gizliyor. Ancak toplumda onun namı adına hiçbir değişiklik yoktur. Mansur ismi genç ebeveynler arasında çocuklara verilmeye devam ediliyor. Mansur hakkında kitaplar veya makaleler halk tarafından ilgiyle takip ediliyor. Onun hakkında şarkılar ve şiirler yazılıyor. Çizilen portreleri birçok evin duvarlarında asılı görebiliyorsunuz.

Kaynak: Liberam Civitatem